TPDC YAONGOZA UCHIMBAJI GESI SONGO SONGO

TPDC yaongoza uchimbaji gesi Songo songo. Sekta ya nishati nchini Tanzania inaendelea kushuhudia mabadiliko makubwa na hatua za kishujaa zinazochukuliwa na Serikali ya Awamu ya Sita chini ya uongozi wa Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan. Moja ya maeneo muhimu ambayo yamekuwa nguzo ya uchumi wa nchi na uzalishaji wa umeme ni Kisiwa cha Songo Songo, kilichopo wilayani Kilwa, mkoani Lindi.

Leo, Mei 12, 2026, Naibu Waziri wa Nishati,Salome Makamba, ametoa ufafanuzi wa kina bungeni jijini Dodoma kuhusu hali ya uchimbaji wa gesi Songo Songo, akibainisha ushiriki wa Shirika la Maendeleo ya Petroli Tanzania (TPDC) na mshirika wake, kampuni ya Pan African Energy Tanzania (PAET).

Soma zaidi : TPDC inaenda kwa kasi uchimbaji wa gesi Songo Songo

Mafanikio ya TPDC katika Uchimbaji wa Gesi Songo Songo

Katika kuelezea mafanikio ya ndani,Makamba ameweka wazi kuwa Serikali kupitia TPDC imekuwa mstari wa mbele katika kuhakikisha rasilimali ya gesi asilia inawanufaisha Watanzania. Katika Kitalu cha Songo Songo, kuna jumla ya visima 12 ambavyo vimechimbwa ili kuhakikisha upatikanaji wa nishati ya uhakika.

Jambo la kujivunia ni kwamba, kati ya visima hivyo 12, TPDC imefanikiwa kuchimba visima tisa (9). Hii ni ishara tosha ya kukuwa kwa uwezo wa wataalamu wetu wa ndani na shirika letu la taifa katika kusimamia miradi mikubwa ya kimkakati. Kwa upande mwingine, kampuni ya PAET imechimba visima vitatu (3). Hali hii inaonyesha jinsi uchimbaji wa gesi Songo Songo unavyofanyika kwa ushirikiano kati ya sekta ya umma na sekta binafsi, huku Serikali ikishika hatamu ya uwekezaji mkubwa zaidi.

Soma zaidi : TPDC kuongeza kasi

Hali ya Uzalishaji na Mahitaji ya Sasa

Uzalishaji wa gesi asilia katika Kisiwa cha Songo Songo si tu suala la kuchimba visima, bali ni hitaji la lazima kwa ajili ya kuendesha mitambo ya kufua umeme na viwanda nchini.Makamba amebainisha kuwa kwa sasa, kitalu hicho kinaendelea kuzalisha wastani wa futi za ujazo milioni 84.7 za gesi asilia kwa siku.

Kiasi hiki cha uzalishaji kinategemea sana mahitaji ya soko yaliyopo sasa. Ni wazi kuwa bila jitihada hizi za uchimbaji wa gesi Songo Songo, nchi ingekuwa katika wakati mgumu wa kukabiliana na changamoto za nishati. Gesi hii imekuwa mbadala muhimu kwa vyanzo vingine vya nishati, ikisaidia kupunguza gharama za uendeshaji na kulinda mazingira.

Soma kwa undani zaidi : Mapinduzi ya umeme yazidi kuonekana

Mazungumzo ya Leseni ya PAET: Mustakabali wa Baadaye

Moja ya hoja zilizoibuliwa bungeni na Mbunge wa Kilwa Kusini, Hasnain Gulamabbas Dewji, ni kuhusu hatma ya leseni ya uendelezaji katika kitalu hicho. Ni ukweli usiopingika kuwa uwekezaji katika sekta ya mafuta na gesi unahitaji uhakika wa kisheria na muda mrefu wa utendaji.

Makamba amefafanua kuwa leseni ya sasa ya uendelezaji gesi asilia kwa kampuni ya PAET inatarajiwa kufikia ukomo wake mwezi Oktoba 2026. Kwa kuzingatia umuhimu wa kuendeleza uzalishaji bila kukwama, Serikali tayari imechukua hatua za haraka. Timu ya majadiliano ya Serikali (Government Negotiation Team – GNT) inaendelea na mazungumzo na PAET kuhusu uwezekano wa kuongeza muda wa leseni hiyo.

Lengo kuu la mazungumzo haya ni kuhakikisha kuwa shughuli za uchimbaji wa gesi Songo Songo zinaendelea kwa ufanisi, huku maslahi ya taifa yakilindwa kwa asilimia mia moja. Serikali inaangalia namna bora ya kuboresha mikataba ili iendane na sheria mpya za maliasili ambazo zinatoa faida zaidi kwa wananchi.

Soma zaidi : Uzalishaji wa Gesi washka kasi

Kisiwa cha Songo Songo si tu sehemu ya ramani ya Tanzania, bali ni kitovu cha nishati. Tangu kuanza kwa shughuli za kibiashara za gesi asilia mapema miaka ya 2000, kisiwa hiki kimekuwa kikitoa mchango mkubwa katika Pato la Taifa (GDP).

• Ajira: Miradi ya uchimbaji wa gesi Songo Songo imetoa ajira kwa mamia ya vijana wa Kitanzania, kuanzia wahandisi, mafundi, hadi wafanyakazi wa mazingira.
• Maendeleo ya Jamii: Kupitia Programu za Uwajibikaji wa Makampuni kwa Jamii (CSR), wananchi wa Kilwa na Songo Songo wamefaidika na miradi ya maji, afya, na elimu.
• Mapato ya Serikali: Kodi na mrabaha zinazotokana na uzalishaji wa gesi zinasaidia kugharamia miradi mingine ya kijamii kote nchini.

Changamoto na Fursa katika Sekta ya Gesi

Licha ya mafanikio yaliyotajwa na Naibu Waziri Makamba, bado kuna fursa nyingi za kuboresha uchimbaji wa gesi Songo Songo. Miundombinu ya kusafirisha gesi (mabomba) inahitaji kuendelea kuimarishwa ili kufikia maeneo mengi zaidi ya viwanda nchini. Pia, teknolojia mpya ya uchimbaji inapaswa kuingizwa ili kuongeza ufanisi wa visima vilivyopo.

Serikali imekuwa ikisisitiza kuwa milango iko wazi kwa wawekezaji wenye nia ya dhati, mradi tu waheshimu sheria na kanuni za nchi. Mazungumzo yanayoendelea kati ya Serikali na PAET ni kielelezo cha mazingira bora ya biashara nchini Tanzania, ambapo migogoro inatatuliwa kwa meza ya mazungumzo na si mahakamani.

Jukumu la TPDC kama Mlezi wa Sekta

TPDC sasa inajipanga kuwa kampuni kamili ya mafuta ya taifa (National Oil Company) yenye uwezo wa kushindana kimataifa. Jukumu lao katika visima tisa vya Songo Songo ni mwanzo tu. Katika siku za usoni, tunatarajia kuona shirika hili likiongoza miradi mikubwa zaidi katika Bahari Kuu (Deep Sea), ambako kuna akiba kubwa zaidi ya gesi.

Watanzania wanapaswa kuendelea kuwa na imani na shirika lao. Kila mchemko wa gesi kutoka Songo Songo ni hatua moja mbele kuelekea uhuru kamili wa nishati. Naibu Waziri Makamba amewahakikishia wabunge na wananchi kwa ujumla kuwa Serikali itahakikisha hakuna pengo la uzalishaji litakalotokea wakati wa kipindi hiki cha mpito cha leseni.

Siri ya Visima vya Songo Songo

Lakini, katika hali ambayo wengi hawakuitegemea, kuna tetesi za chini kwa chini miongoni mwa wataalamu wa miamba (geologists) zinazohusiana na uchimbaji wa gesi Songo Songo. Inasemekana kuwa visima hivi 12 havijafika hata nusu ya uwezo halisi wa kitalu hicho.

Utafiti wa hivi karibuni wa kisayansi unaonyesha kuwa chini kabisa ya tabaka la gesi asilia katika eneo la Songo Songo, kuna uwezekano mkubwa wa kuwepo kwa akiba ya mafuta ghafi (crude oil). Ikiwa mazungumzo ya kuongeza leseni na PAET yatahusisha pia utafiti wa tabaka hilo la chini, Tanzania inaweza kujikuta si tu tajiri wa gesi, bali pia muuzaji mkubwa wa mafuta barani Afrika.

Je, uchimbaji wa gesi Songo Songo ndio ufunguo wa siri uliokuwa unasubiriwa kwa miaka 50 kuifanya Tanzania kuwa “Saudi Arabia ya Afrika Mashariki”? Wakati Serikali ikihitimisha mazungumzo ya leseni Oktoba 2026, macho yote yatakuwa kwenye vifaa vya uchorongaji (drill bits) kuona kama vitagusa “dhahabu hiyo nyeusi” ambayo itabadilisha historia ya nchi yetu milele.

Hadi wakati huo, ukweli unabaki kuwa Songo Songo ndio moyo unaosukuma damu (nishati) katika mishipa ya uchumi wa Tanzania, na Serikali imejipanga vizuri kuhakikisha moyo huo haukomi kudunda.