Pesatu ni jukwaa la habari, elimu ya kifedha, na ujasiriamali Tanzania. Pata taarifa mpya za biashara, uwekezaji, ajira, kilimo, mitindo, na burudani kwa Kiswahili, pamoja na mwongozo wa kufanikisha mafanikio yako.
ORYX GAS YAZINDUA MWONGOZO WA MATUMIZI YA LPG. Tanzania kwa sasa inapitia mapinduzi makubwa ya nishati. Katika jitihada za kulinda afya za wananchi na kutunza mazingira yetu, nchi ipo katika harakati za dhati za kuachana na nishati chafu kama mkaa na kuni.
Yaliyomo
Serikali ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania imeweka lengo kubwa na la kihistoria: kuhakikisha kuwa asilimia 80 ya wananchi wanatumia nishati safi ya kupikia ifikapo mwaka 2034.
Hata hivyo, safari hii ya mabadiliko inakabiliwa na kikwazo kikubwa cha kisaikolojia—hofu ya usalama. Wananchi wengi vijijini na mijini bado wana amini kuwa gesi ya LPG (Liquefied Petroleum Gas) ni hatari na inaweza kulipuka kwa urahisi jikoni.
Ili kuondoa hofu hii na kuleta suluhisho la kudumu, Kampuni ya Oryx Gas Tanzania imezindua kitabu maalum cha Mwongozo wa Matumizi Salama ya Gesi ya LPG.
Uzinduzi huu umeenda sambamba na utiaji saini wa mkataba wa miaka mitatu na Chama cha Skauti Tanzania (Tanzania Scout Association – TSA). Huu ni mkakati wa kipekee unaolenga kutumia mtandao mkubwa wa vijana wa Skauti nchini kote kama mabalozi wa mabadiliko majumbani.
Kwa Nini Matumizi Salama ya Gesi ya Kupikia Ni Kipaumbele cha Kitaifa?
Ili kuhamasisha jamii kuachana na kuni na mkaa, ni lazima kwanza kuwajengea uaminifu juu ya usalama wa nishati mbadala. Hapa ndipo umuhimu wa elimu kuhusu matumizi salama ya gesi ya kupikia unapoingia.
Gesi ya LPG kisayansi ni nishati salama sana inapochukuliwa kwa umakini unaostahili. Tofauti na dhana zilizozoeleka, mitungi ya gesi haitengenezwi ili kulipuka; milipuko mingi hutokana na uzembe wa watumiaji, uvujaji wa mabomba yaliyochakaa, au matumizi yasiyo sahihi ya vifaa.
Mwongozo mpya wa Oryx umekuja kujibu maswali yote ya kisayansi na kiutendaji ili kumfanya kila Mtanzania ajisikie salama anapowasha jiko lake jikoni.
“Lengo letu si tu kuuza gesi, bali ni kuhakikisha kuwa kila mtumiaji ana uelewa mpana utakaomwezesha kulinda maisha yake na ya familia yake.” — Oryx Gas Tanzania.
Mkakati wa Oryx Gas na Chama cha Skauti (TSA)
Akizungumza wakati wa uzinduzi huo jijini Dar es Salaam, Mkurugenzi Mtendaji wa Oryx Gas Tanzania, Benoit Araman, amefafanua kuwa jukumu la kampuni hiyo huenda mbali zaidi ya kibiashara. Ingawa kampuni ina wajibu wa kifedha kwa wanahisa wake, mdau wao mkuu ni mtumiaji wa mwisho—mwananchi wa kawaida.
Kwa kuwa wafanyakazi wa Oryx hawezi kuwafikia mamilioni ya Watanzania peke yao, ushirikiano na Chama cha Skauti Tanzania unaleta nguvu mpya. Skauti wana mtandao mpana, nidhamu ya hali ya juu, na uzalendo wa kutosha kusambaza elimu hii kila kona ya nchi.
Mfumo wa “Mfundishe Mkufunzi” (Train the Trainer)
Ushirikiano huu wa miaka mitatu utatekelezwa kwa vitendo kupitia hatua zifuatazo:
Mafunzo kwa Wakufunzi Wakuu: Wataalamu wa Oryx Gas watawafundisha viongozi na wakufunzi wakuu wa Skauti nchini.
Kushuka Ngazi za Chini: Wakufunzi hao wataenda kuwafundisha vijana wa Skauti mashuleni na kwenye vikundi vyao mitaani.
Uelimishaji Jamii: Vijana hawa watakuwa mabalozi wa kueneza elimu ya matumizi salama ya gesi ya kupikia moja kwa moja kwa akina mama, akina baba, na walezi wao majumbani.
Historia na Uandishi wa Kitabu cha Mwongozo
Kitabu hiki kimeandaliwa kwa umahiri mkubwa chini ya usimamizi wa Meneja wa Mafunzo wa Oryx Gas, Peter Ndomba, ambaye pia ndiye mtunzi mkuu. Wazo hili lilizaliwa baada ya kubainika kuwa kampeni nyingi za nishati safi nchini zinajikita zaidi kwenye kuuza mitungi na majiko, huku zikiacha pengo kubwa la elimu ya usalama kwa mtumiaji wa mwisho.
Kitabu cha Kushikika (Hardcopy) vs. Mifumo ya Kidijitali
Ingawa ulimwengu unahamia kwenye mifumo ya kidijitali, Benoit Araman alisisitiza umuhimu wa kuwa na nakala ngumu (hardcopy) jikoni:
Urahisi wa Kurejelea: Kitabu cha kushikika kinaweza kuwekwa jikoni ili mtumiaji asome kwa urahisi anapofanya maandalizi ya kupika.
Kutofungwa na Mtandao: Maeneo mengi ya vijijini bado yana changamoto ya mtandao au umeme; kitabu cha karatasi kinabaki kuwa suluhisho la uhakika wakati wote.
Toleo la Kidijitali (Softcopy): Sambamba na nakala ngumu, Oryx imeweka mwongozo huu mtandaoni ili kuwafikia vijana na watumiaji wa simu janja (smartphones).
Mwongozo wa Haraka: Mambo ya Kufanya na Kuepuka jikoni
Ili kurahisisha uelewa wa elimu hii ya matumizi salama ya gesi ya kupikia, hapa chini kuna jedwali linaloonesha mambo muhimu ya kuzingatia:
Mambo ya Kufanya (Do’s)
Mambo ya Kuepuka (Don’ts)
Weka mtungi wa gesi ukiwa umesimama wima wakati wote wa matumizi na uhifadhi.
Usilaze mtungi wa gesi chini au kuuweka upande-upande wakati unautumia.
Hakikisha jiko na mtungi vipo sehemu yenye mzunguko mzuri wa hewa (ventilation).
Usiweke mtungi chini ya meza au kabati lililofungwa kabisa bila mzunguko wa hewa.
Kagua bomba la gesi (hosepipe) mara kwa mara kuona kama lina nyufa au limechakaa.
Usitengeneze viunganishi kwa kutumia mabomba ya maji au ya plastiki ya kawaida yasiyo na viwango vya gesi.
Tumia maji ya sabuni (soapy water) pekee kukagua kama kuna uvujaji wa gesi kwenye viunganishi.
Usitumie kiberiti au moto wazi kujaribu kuona kama gesi inavuja (hii ni hatari sana!).
Funga rula (regulator) kila unapomaliza kupika au unapoondoka nyumbani kwa muda mrefu.
Usiache mtungi ukiwa wazi wakati hautumiki au unapolala usiku.
Maono ya Chama cha Skauti Tanzania katika Ushirikiano Huu
Skauti Mkuu wa Tanzania, Rashid Mchatta, amefafanua kuwa ushirikiano huu ni fursa adhimu kwa vijana kupata maarifa yatakayochangia ustawi wa Taifa.
“Chama cha Skauti kinaamini kuwa kijana mwenye maarifa sahihi, maadili mema na nidhamu ni rasilimali muhimu zaidi kwa maendeleo ya nchi yetu. Ushirikiano huu na Oryx Gas utawapa vijana wetu uwezo mkubwa wa kuelewa masuala ya nishati safi, fursa za kiuchumi kupitia ujasiriamali wa gesi, na mbinu za usalama jikoni,” amesema Mchatta.
Naye Kamishna Mkuu wa TSA, Abubakar Mtitu, ameahidi kuwa watatumia mtandao wao kupunguza ukataji wa miti kwa ajili ya mkaa na kuni, huku wakihakikisha elimu ya usalama inafika kila nyumba.
Je, Skauti Watakuwa “Wapepelezi wa Usalama” Jikoni Kwako?
Kijadi, tumezoea kuwaona vijana wa Skauti wakiongoza gwaride, wakisaidia kuvusha wazee barabarani, au kufanya usafi wa mazingira siku za sikukuu. Lakini kupitia mkataba huu mpya, Skauti sasa wanabadilika na kuwa “Wapepelezi wa Usalama wa Jikoni” (Kitchen Safety Detectives)!
Siku za usoni, mtoto wako anayesoma shule ya msingi au sekondari na ambaye ni mwanachama wa Skauti, anaweza kurudi nyumbani akiwa amevalia “Beji Maalum ya Usalama wa Gesi” (Gas Safety Badge) kifuani kwake. Mtoto huyu hatarudi tu kucheza; atakuwa na mamlaka, ujuzi, na vifaa vya kuingia moja kwa moja jikoni kwako.
Akiwa na kikombe cha maji ya sabuni mkononi, ataanza kukagua mtungi wako wa gesi, kuangalia tarehe ya mwisho ya matumizi ya bomba la gesi (hosepipe), na kuhakikisha kuwa rula imefungwa vizuri. Mtoto wako sasa ndiye atakuwa msimamizi mkuu wa usalama wa nyumba yako!
Mabadiliko haya ya kushtukiza yanaleta dhana mpya kabisa: matumizi salama ya gesi ya kupikia hayatalindwa tena na mafundi wa viwandani pekee, bali yatasimamiwa na watoto wetu wenyewe jikoni.
