VIJANA 5,746 WACHAGULIWA KUPATA UJUZI WA BURE

Serikali ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania imepiga hatua nyingine kubwa katika kutatua changamoto ya ajira nchini kwa kutangaza rasmi majina ya vijana waliochaguliwa kujiunga na Mafunzo ya Uanagenzi 2026.

Hatua hii ni sehemu ya mikakati endelevu ya Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan katika kuhakikisha kuwa nguvu kazi ya taifa inapata ujuzi wa kisasa utakaowawezesha kushindana katika soko la ndani na kimataifa.

Katika taarifa iliyotolewa jijini Dodoma mnamo Januari 16, 2026, Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu (Kazi, Ajira na Mahusiano), Deus Clement Sangu, amebainisha kuwa jumla ya vijana 5,746 wamefanikiwa kupata nafasi hiyo adimu kati ya maelfu walioomba.

Umuhimu wa Mafunzo ya Uanagenzi 2026 katika Uchumi wa Viwanda

Programu hii siyo tu kutoa elimu, bali ni daraja la kuelekea kwenye uhuru wa kiuchumi. Mafunzo ya Uanagenzi 2026 yameandaliwa mahususi kumpa kijana mbinu za vitendo (hands-on skills) ambazo mara nyingi hazipatikani kikamilifu katika mfumo rasmi wa nadharia darasani.

Waziri Sangu amesisitiza kuwa Serikali imejidhatiti kufadhili mafunzo haya kwa asilimia 100. Hii ina maana kuwa vijana waliochaguliwa hawatatakiwa kulipia gharama za mafunzo, jambo ambalo linafungua milango kwa watoto wa kitanzania kutoka familia zenye vipato duni kupata ujuzi wa daraja la kwanza.

Fani na Vyuo Vitakavyohusika

Kwa mwaka huu wa masomo 2025/2026, mafunzo haya yatasambazwa katika vyuo 47 nchi nzima. Mgawanyo huu unalenga kuhakikisha kuwa huduma inawafikia vijana wengi popote walipo, kuanzia kanda ya ziwa, nyanda za juu kusini, hadi mikoa ya pwani.

Fani ambazo zimepewa kipaumbele katika Mafunzo ya Uanagenzi 2026 ni pamoja na:

• Sekta ya Ujenzi: Uashi, ufundi bomba (plumbing), upakaji rangi, na ufundi wa maandishi ya alama.
• Sekta ya Viwanda na Mitambo: Uchomeleaji na uungaji vyuma (welding), utengenezaji wa vipuri, na ufundi wa magari na mitambo mizito.
• Sekta ya Huduma: Upishi, huduma za hoteli na utalii—sekta ambayo inakua kwa kasi nchini Tanzania.
• Sanaa na Ubunifu: Ubunifu wa mitindo na ushonaji nguo.
• Teknoloji na Nishati: Umeme wa majumbani na viwandani, pamoja na umeme wa magari.
• Sekta ya Madini: Ukataji wa madini na ufundi vyuma.

Programu ya Taifa ya Kukuza Ujuzi: Maono ya Rais Samia

Utekelezaji wa Mafunzo ya Uanagenzi 2026 ni zao la Programu ya Taifa ya Kukuza Ujuzi. Serikali ya Awamu ya Sita imetambua kuwa soko la ajira la sasa halihitaji vyeti pekee, bali linahitaji uwezo wa kufanya kazi.

Kupitia hotuba yake, Sangu amebainisha kuwa Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan ana maono ya kuona Tanzania ikiwa na vijana ambao wanaweza “kujiajiri” kabla ya kufikiria “kuajiriwa”. Hii inapunguza utegemezi na kukuza mzunguko wa fedha kuanzia ngazi ya chini (grassroots).

“Fani hizi ni muhimu sana kwa vijana wetu, kwa kuwa zitawawezesha kupata ujuzi ambao utawawezesha kuajiriwa au kujiajiri na hata kuajiri wengine,” amesema Waziri Sangu.

Maelekezo kwa Vyuo na Vijana Waliochaguliwa

Ili kuhakikisha mafanikio ya Mafunzo ya Uanagenzi 2026, Serikali imetoa maelekezo madhubuti kwa wadau wote:

1. Kwa Vyuo 47: Vyuo vilivyoteuliwa vimetakiwa kutoa ushirikiano wa hali ya juu kwa wanafunzi hawa. Walimu wanapaswa kusimamia nidhamu na kuhakikisha mitaala inayotolewa inaendana na mabadiliko ya teknolojia ya sasa duniani.
2. Kwa Vijana: Vijana waliochaguliwa wameonywa kutochezea fursa hii. Nidhamu, bidii, na kufuata sheria za vyuo ndivyo vitakavyoamua mustakabali wao baada ya kuhitimu.

Changamoto Zinazotatuliwa na Mafunzo ya Uanagenzi

Tanzania inakabiliwa na ongezeko la vijana wanaomaliza shule kila mwaka. Hata hivyo, kuna pengo kubwa kati ya kile kinachofundishwa na kile ambacho viwanda vinahitaji. Mafunzo ya Uanagenzi 2026 yanaziba pengo hili kwa:

• Kupunguza gharama za mafunzo kwa wananchi.
• Kuongeza idadi ya mafundi sanifu (technicians) nchini.
• Kuinua thamani ya bidhaa zinazotengenezwa nchini (Local Content).

Je, Uanagenzi Ndio “Degree” Mpya ya Karne ya 21?

Hapa ndipo palipo na siri ambayo wengi hawaioni. Wakati wazazi wengi wakihangaikia watoto wao wapate shahada (degree) za darasani, soko la dunia limebadilika. Leo hii, fundi mwenye ujuzi wa kisasa wa umeme wa viwandani anapata kipato kikubwa kuliko mhitimu wa shahada nyingi za sanaa.

Serikali sasa “inatengeneza mamilionea wa kesho kupitia makoti ya ufundi na spana”. Kijana anayeingia kwenye mafunzo haya leo, hategemei kuandika barua ya maombi ya kazi (CV) pekee; anategemea kufungua karakana yake, kuajiri vijana wenzake kumi, na kuwa mtoa huduma muhimu kwenye miradi mikubwa kama ya SGR na Bwawa la Mwalimu Nyerere.

Hii siyo tu programu ya serikali; ni mapinduzi ya kifikra. Mafunzo ya Uanagenzi 2026 ni sawa na kupewa “vifaa vya uvuvi” badala ya kupewa “samaki”.

Katika miaka mitano ijayo, tusiishangae kuona vijana hawa 5,746 ndio wakawa wamiliki wa kampuni kubwa za ujenzi na ubunifu nchini Tanzania.