TANZANIA NA RWANDA KUIMARISHA UCHUMI WA NCHI

Tanzania na Rwanda kuimarisha uchumi wa nchi. Tanzania na Rwanda kwa muda mrefu zimekuwa na uhusiano wa kidiplomasia unaojengwa juu ya misingi ya ujirani mwema, biashara, na ushirikiano wa kimkakati. Katika hatua nyingine muhimu ya kuimarisha uhusiano huu, Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan, amesisitiza kuwa ushirikiano wa Tanzania na Rwanda umezidi kuimarika, hususan katika sekta za nishati na miundombinu ambazo ni injini ya ukuaji wa uchumi wa kisasa.

Hivi karibuni, jijini Dar es Salaam, Rais Samia alimkaribisha Rais wa Rwanda, Paul Kagame, katika ziara ya kikazi iliyolenga kutathmini hatua zilizofikiwa na kuweka malengo mapya ya kimaendeleo.

Ziara hii si tu ya kidiplomasia, bali ni ishara tosha ya utayari wa mataifa haya mawili kuunganisha nguvu ili kukabiliana na changamoto za kiuchumi zinazoukabili ukanda wa Afrika Mashariki (EAC).

Soma zaidi : Biashara kati ya Tanzania na Rwanda yaongezeka

Miundombinu ya Usafirishaji: Uti wa Mgongo wa Ushirikiano wa Tanzania na Rwanda

Moja ya maeneo makuu ambapo ushirikiano wa Tanzania na Rwanda unadhihirika kwa vitendo ni katika sekta ya uchukuzi na usafirishaji. Rwanda, ikiwa ni nchi isiyo na bandari (landlocked country), inategemea kwa kiasi kikubwa Bandari ya Dar es Salaam nchini Tanzania kwa ajili ya kuingiza na kutoa bidhaa zake katika soko la kimataifa.

Rais Samia amebainisha takwimu zenye kuvutia zinazoonesha umuhimu wa kijiografia wa Tanzania kwa jirani yake. Inakadiriwa kuwa takribani asilimia 70 ya mizigo yote inayoelekea au kutoka Rwanda hupita katika bandari za Tanzania. Hii inajumuisha wastani wa tani milioni 1.6 za shehena kila mwaka. Hali hii inafanya maboresho ya miundombinu ya reli na barabara kuwa kipaumbele namba moja.

Kuimarika kwa ushirikiano wa Tanzania na Rwanda katika eneo hili kunamaanisha kupunguza gharama za kufanya biashara. Serikali ya Tanzania imekuwa ikifanya uwekezaji mkubwa katika Reli ya Kisasa (SGR), ambayo inategemewa kuunganisha bandari ya Dar es Salaam na nchi jirani ikiwemo Rwanda kupitia kipande cha Isaka hadi Rusumo. Hii itapunguza muda wa kusafirisha mizigo kutoka siku kadhaa hadi saa chache, jambo ambalo litaleta mapinduzi makubwa ya kibiashara.

Soma zaidi : Ushirikiano wa kimataifa

Mapinduzi ya Nishati: Mradi wa Maporomoko ya Rusumo

Mbali na miundombinu ya barabara na reli, nishati ni sekta nyingine inayopata msukumo mkubwa kupitia ushirikiano wa Tanzania na Rwanda. Rais Samia ameelezea mafanikio ya mradi wa pamoja wa uzalishaji wa umeme wa maji katika Maporomoko ya Rusumo. Mradi huu ni kielelezo cha pekee cha ushirikiano wa kikanda kwani unahusisha nchi tatu: Tanzania, Rwanda, na Burundi.

Mradi wa Rusumo una uwezo wa kuzalisha megawati 80 za umeme, ambazo zinagawanywa kwa usawa kati ya nchi hizo tatu. Hii ina maana kila nchi inapata takribani megawati 26.6. Hatua hii ni muhimu sana kwa mataifa haya ambayo yanapambana kuongeza upatikanaji wa umeme kwa ajili ya viwanda na matumizi ya nyumbani.

Katika ziara hiyo, ilielezwa kuwa hatua za mwisho zinachukuliwa kuuzindua rasmi mradi huo. Aidha, Shirika la Umeme Tanzania (TANESCO) na shirika la umeme la Rwanda yameingia katika makubaliano ya kuuziana umeme (Power Purchase Agreements). Hii inahakikisha kuwa wakati wa dharura au upungufu wa nishati katika nchi moja, nchi nyingine inaweza kusaidia, jambo linaloongeza usalama wa nishati katika ukanda huu.

Soma kwa undani zaidi : Tanzania yazidi kushirikiana na mataifa mbalimbali

Faida za Kiuchumi na Kijamii kwa Watanzania na Wanyarwanda

Tunapozungumzia ushirikiano wa Tanzania na Rwanda, hatuzungumzii tu miradi mikubwa ya serikali, bali tunazungumzia maisha ya watu wa kawaida. Miundombinu bora na nishati ya uhakika ni kichocheo cha ajira.

1. Ukuaji wa Viwanda: Umeme wa uhakika kutoka Rusumo utaruhusu kuanzishwa kwa viwanda vidogo na vya kati mipakani, hususan mkoani Kagera nchini Tanzania na Mashariki mwa Rwanda.
2. Fursa za Biashara: Wafanyabiashara wa Tanzania wanapata soko la uhakika nchini Rwanda kwa ajili ya bidhaa za kilimo na ujenzi, huku Wanyarwanda wakipata urahisi wa kufikia masoko ya nje kupitia Tanzania.
3. Ubadilishanaji wa Utaalamu: Kupitia miradi hii, wahandisi na wataalamu kutoka nchi zote mbili wanabadilishana ujuzi, jambo linalojenga uwezo wa ndani wa kusimamia miradi mikubwa ya kiteknolojia.

Rais Samia alisisitiza kuwa lengo kuu ni kuona mataifa haya yanajitegemea kiuchumi na kuimarisha ushindani wa Afrika Mashariki katika soko la dunia. Ushirikiano wa Tanzania na Rwanda ni mfano wa kuigwa kwa nchi nyingine wanachama wa Jumuiya ya Afrika Mashariki (EAC).

Changamoto na Mtazamo wa Baadaye

Licha ya mafanikio haya, bado kuna kazi ya kufanya. Kuna haja ya kuoanisha sera za kodi na kuondoa vikwazo visivyo vya kiforodha (Non-Tariff Barriers) ili kurahisisha zaidi mzunguko wa bidhaa na watu. Rais Kagame na Rais Samia wamekubaliana kuwa timu za wataalamu kutoka pande zote mbili ziendelee kukutana mara kwa mara ili kutatua kero zinazojitokeza kwa haraka.

Uwekezaji katika teknolojia ya habari na mawasiliano (TEHAMA) pia umegusiwa kama eneo jipya la ushirikiano. Katika ulimwengu wa sasa, biashara mtandaoni (E-commerce) inahitaji miundombinu imara ya intaneti, na hapa pia Tanzania inaweza kutoa msaada kupitia Mkongo wa Taifa wa Mawasiliano.

Soma zaidi : Vikwanzo katika ushirikiano wa mataifa

Zaidi ya Biashara na Nishati

Hata hivyo, kuna upande mmoja wa ushirikiano wa Tanzania na Rwanda ambao watu wengi hawauzungumzii, lakini unaweza kuwa ndio “turufu” kuu ya siku zijazo: Utalii wa Pamoja (Twin-Destination Tourism).

Badala ya mtalii kuchagua kwenda kuona milima na nyani wakubwa (Gorillas) nchini Rwanda pekee, au kwenda kwenye fukwe za Zanzibar na mbuga za Serengeti nchini Tanzania pekee, sasa kuna mpango wa siri wa kidiplomasia wa kutengeneza “Pasipoti ya Kitalii ya Pamoja”.

, ushirikiano wa Tanzania na Rwanda unalenga kutengeneza mfumo ambapo mtalii anayekuja Afrika Mashariki anaweza kuanza safari yake asubuhi akipiga picha za Simba ndani ya Serengeti, na kufika jioni akila chakula cha usiku mjini Kigali baada ya safari fupi ya ndege au kupitia miundombinu mipya ya barabara.