Pesatu ni jukwaa la habari, elimu ya kifedha, na ujasiriamali Tanzania. Pata taarifa mpya za biashara, uwekezaji, ajira, kilimo, mitindo, na burudani kwa Kiswahili, pamoja na mwongozo wa kufanikisha mafanikio yako.
Miradi ya Kimkakati yaimarisha Gridi ya Taifa.Serikali imeendelea kuchukua hatua madhubuti na za makusudi katika kuhakikisha inaimarisha Gridi ya Taifa ya Umeme kupitia utekelezaji wa miradi mikubwa na ya kimkakati ya njia za kusafirisha nishati hiyo.
Yaliyomo
Hatua hizi zinatarajiwa kwa kiasi kikubwa kuongeza uwezo, uthabiti, ufanisi, na usalama wa mfumo mzima wa usambazaji wa nishati ya umeme maeneo mbalimbali nchini, jambo ambalo limekuwa kiu ya muda mrefu kwa wananchi na wadau wa sekta mbalimbali za uzalishaji.
Akizungumza na waandishi wa habari jijini Dar es Salaam, katika Kituo cha Usimamizi wa Mfumo wa Gridi ya Taifa ya Umeme, Waziri wa Nishati, Mhe. Deogratius Ndejembi , ameweka wazi mikakati na mwelekeo wa serikali katika kushughulikia changamoto za nishati nchini. Katika maelezo yake, Waziri Ndejembi amesisitiza umuhimu mkubwa wa kukamilisha kwa wakati uliopangwa miradi yote ya njia za kusafirisha umeme zenye msongo wa kilovoti 400 (kV 400).
Miradi hiyo inatajwa kuwa ndiyo nguzo kuu na msingi imara wa kuendelea kuimarisha mfumo huu wa nishati nchini.
“Kukamilika kwa miradi ya njia za kusafirisha umeme za msongo wa kilovoti 400 ni hatua muhimu sana katika kuimarisha Gridi ya Taifa ya Umeme.
Serikali ya awamu ya sita haitakuwa tayari kuona miradi hii inachelewa kwa namna yoyote ile, kwani ndiyo msingi mkuu wa upatikanaji wa umeme wa uhakika kwa wananchi wetu na kwa ajili ya maendeleo endelevu ya uchumi wa nchi yetu,” amesisitiza kwa dhati Waziri Ndejembi.
Waziri wa Nishati,Deogratius Ndejembi akizungumza na waandishi wa habari
Miradi ya Msongo wa Kilovoti 400 na Mustakabali wa Nishati
Kati ya miradi ya kimkakati inayopewa kipaumbele cha juu kabisa na serikali kwa sasa ni pamoja na ujenzi wa njia za kusafirisha umeme za Chalinze hadi Kinyerezi, pamoja na njia inayounganisha Chalinze na makao makuu ya nchi, Dodoma. Miradi hii ya msongo wa kilovoti 400 si tu kwamba itaongeza kiasi cha umeme kinachosafirishwa, bali pia itasaidia kupunguza upotevu wa nishati unaotokea wakati wa usafirishaji wa umeme wa masafa marefu.
Uwekezaji huu mkubwa unakuja wakati ambapo mahitaji ya nishati ya umeme nchini Tanzania yanaongezeka kwa kasi kubwa kutokana na ukuaji wa sekta ya viwanda, upanuzi wa miji, na ujenzi wa miundombinu mingine ya kimkakati kama vile reli ya mwendo kasi (SGR). Ili kukidhi mahitaji haya, Gridi ya Taifa ya Umeme inahitaji kuwa na uwezo wa kuhimili mzigo mkubwa na kusambaza nishati hiyo bila kukatika mara kwa mara.
Sambamba na utekelezaji wa miradi hiyo ya miundombinu, Waziri Ndejembi amelifungia kazi Shirika la Umeme Tanzania (TANESCO) kwa kuliagiza kuimarisha mifumo yake ya ulinzi, udhibiti, na usimamizi wa teknolojia ya kisasa. Lengo la agizo hili ni kuhakikisha kuwa mifumo hiyo inatenganishwa kwa namna ambayo, endapo hitilafu itatokea katika eneo moja la nchi, isiweze kuleta athari ya mtetemo (cascade effect) na kusababisha mfumo mzima wa kitaifa kuzima.
Baadhi ya mitambo ya umeme iliyopo Ubungo
Agizo la Kuundwa Kamati ya Uchunguzi wa Hitilafu kwenye Gridi ya Taifa ya Umeme
Hatua hizi za dharura na za kimkakati zimekuja kufuatia changamoto kubwa ya kukatika kwa nishati hiyo iliyotokea hivi karibuni. Inafahamika kuwa mnamo Juni 27, 2026, kilitokea hitilafu ya kiufundi katika Gridi ya Taifa ya Umeme, hali iliyopelekea kukosekana kabisa kwa huduma ya umeme katika maeneo mengi nchini na kusababisha usumbufu mkubwa kwa wananchi na kupunguza kasi ya uzalishaji kiuchumi.
Kutokana na uzito wa jambo hilo, Waziri wa Nishati ameagiza kuundwa mara moja kwa kamati maalum na thabiti ya uchunguzi. Kamati hii itakuwa na jukumu la kubaini chanzo cha kina cha hitilafu hiyo iliyotokea na kupendekeza suluhisho la kudumu. Ili kuhakikisha uwazi na weledi wa hali ya juu, kamati hiyo itajumuisha wataalamu kutoka maeneo yafuatayo:
Wataalamu wabobezi wa mifumo ya nishati kutoka Wizara ya Nishati.
Wahandisi wa mitambo na mifumo kutoka Shirika la Umeme Tanzania (TANESCO).
Wataalamu kutoka Vyombo vya Ulinzi na Usalama vya nchi.
Waziri ametoa msisitizo kuwa kamati hiyo haitakuwa na muda wa kupoteza, na inapaswa kuwasilisha taarifa yake ya awali ya kiuchunguzi ndani ya wiki moja tangu kuundwa kwake. Hatua hii inaonyesha jinsi serikali inavyochukulia kwa uzito suala la usalama wa nishati nchini.
Katibu Mkuu wa Wizara ya Nishati anayeshughulikia Umeme na Nishati Jadidifu, Mhandisi Felchesmi Mramba,akiongea na waandishi wa habari
Usimamizi Makini Kutoka Wizara ya Nishati
Kwa upande wake, Katibu Mkuu wa Wizara ya Nishati anayeshughulikia Umeme na Nishati Jadidifu, Mhandisi Felchesmi Mramba, amewatoa hofu Watanzania kwa kueleza kuwa Wizara imejipanga kikamilifu kusimamia maelekezo yote yaliyotolewa na Waziri Ndejembi.
Mhandisi Mramba amebainisha kuwa watakuwa wa kwanza kufuatilia kwa karibu sana utendaji kazi wa kamati hiyo ya uchunguzi, pamoja na maendeleo ya ujenzi wa miradi yote ya miundombinu ya usafirishaji wa umeme.
“Sisi kama wasimamizi wakuu wa sekta hii, tutahakikisha tunaimarisha usimamizi wetu wa kila siku katika utekelezaji wa maelekezo haya ya Mheshimiwa Waziri. Tutafuatilia hatua kwa hatua maendeleo ya ujenzi wa miradi yote ya njia za kusafirisha umeme ili ikamilike ndani ya muda uliopangwa. Ni wazi kuwa hatua hii ndiyo itakayowezesha Gridi ya Taifa ya Umeme kuwa na uthabiti, ufanisi mkubwa, na uwezo wa kukabili dharura yoyote,” amesema Mhandisi Mramba.
Dhamira hii ya Serikali inaonyesha wazi nia thabiti ya kuendelea kuwekeza mabilioni ya fedha katika uboreshaji wa miundombinu ya nishati. Lengo kuu ni kuondoa kabisa kero ya kukatika kwa umeme, kuongeza uthabiti wa Gridi ya Taifa ya Umeme, na hatimaye kutengeneza mazingira wezeshi na rafiki kwa ukuaji wa uchumi wa viwanda na maendeleo ya kijamii nchini Tanzania.
Je, Gridi Imara Ni Fursa ya Biashara ya Kimataifa?
Wakati Watanzania wengi wakitazama uimarishwaji wa Gridi ya Taifa ya Umeme kama suluhisho la kupata mwanga majumbani mwao na kuwasha friji, ukweli wa kimkakati unaenda mbali zaidi ya hapo.
Gridi imara ya taifa yenye msongo wa kV 400 si tu kwa ajili ya matumizi ya ndani—ni tiketi ya Tanzania kuwa “Superpower” wa nishati katika ukanda wa Mashariki na Kusini mwa Afrika.
Tanzania kwa sasa inatekeleza mradi mkubwa wa Kufua Umeme wa Maji wa Julius Nyerere (JNHPP) unaozalisha kiwango kikubwa cha megawati. Bila uwepo wa Gridi ya Taifa ya Umeme iliyo imara na yenye uwezo wa kuhimili msongo mkubwa wa kV 400 kama njia ya Chalinze-Dodoma au Chalinze-Kinyerezi, nishati hii yote inayozalishwa ingebaki kuwa mzigo (stranded power) bila kuwa na njia ya kufika sokoni.
Zaidi ya hayo, kupitia miradi ya kikanda kama vile Eastern Africa Power Pool (EAPP) na Southern African Power Pool (SAPP), Tanzania inajiandaa kuuza umeme nje ya nchi—kwenda nchi jirani kama Kenya, Zambia, na Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC).
Kwa muktadha huo, hitilafu za mara kwa mara na ucheleweshaji wa miradi ya gridi si tu kwamba unamnyima mwananchi wa kawaida wa Kitanzania haki ya nishati, bali unaigharimu nchi mamilioni ya dola za kimarekani kwa kuchelewesha fursa ya kuwa muuzaji mkuu wa nishati kikanda.
