UWEKEZAJI MADINI TANZANIA WAONGEZA FURSA

Uwekezaji Madini Tanzania waongeza Fursa. Sekta ya madini nchini Tanzania inaendelea kuwa mhimili mkuu wa uchumi wa taifa, huku Serikali ya Awamu ya Sita ikizidi kuweka mazingira wezesha kwa Watanzania kunufaika. Katika mfululizo wa matukio muhimu jijini Dodoma, Wizara ya Madini na Tume ya Madini zimepiga hatua kubwa katika kuhakikisha kuwa fursa za uwekezaji na sheria za madini Tanzania zinaeleweka vyema na wadau wote ili kuleta tija ya kijamii na kiuchumi.

Ulinzi wa Taarifa Binafsi na Fursa za Uwekezaji kupitia UTT AMIS

Katika juhudi za kuimarisha utendaji kazi na ustawi wa watumishi, Wizara ya Madini imeendesha mafunzo maalum kwa wajumbe wa Baraza la Wafanyakazi. Mafunzo haya yamelenga kuwajengea uwezo katika masuala nyeti ya ulinzi wa taarifa binafsi pamoja na kuwahamasisha kuhusu fursa za uwekezaji kupitia taasisi ya UTT AMIS (Unit Trust of Tanzania – Asset Management and Investor Services).

Akizungumza wakati wa ufunguzi wa mafunzo hayo jijini Dodoma,Mkurugenzi wa Utawala na Usimamizi wa Rasilimaliwatu, Festus Mbwilo, amesisitiza kuwa uelewa wa fursa za uwekezaji na sheria za madini Tanzania ni nyenzo muhimu kwa mtumishi yeyote anayetaka kujikwamua kiuchumi huku akizingatia maadili ya utumishi wa umma.

Mbwilo amebainisha kuwa mwanachama wa baraza la wafanyakazi ni kiunganishi kati ya menejimenti na watumishi wa chini. Hivyo, kuwapa misingi ya namna ya kulinda siri za ofisi na taarifa binafsi, kutaepusha migogoro isiyo ya lazima na kuongeza ufanisi mahali pa kazi. Aidha, uwekezaji kupitia mifuko ya UTT AMIS unawapa watumishi uhakika wa maisha ya baadae, jambo linalopunguza msongo wa mawazo na kuongeza motisha ya kufanya kazi kwa bidii katika sekta ya madini.

Soma zaidi : Uwekezaji wa madini unavyoibeba Tanzania

Ushiriki wa Watanzania: Muhimili wa Fursa za Uwekezaji na Sheria za Madini Tanzania

Wakati watumishi wakipigwa msasa, upande wa pili wa sekta hiyo, Tume ya Madini imekutana na wadau wa sheria ili kujadili namna ya kuongeza ushiriki wa wazawa. Serikali kupitia Tume ya Madini imesisitiza umuhimu wa utekelezaji madhubuti wa sheria na kanuni, ikilenga kuhakikisha rasilimali za nchi zinawanufaisha Watanzania moja kwa moja.

Mkurugenzi wa Ukaguzi na Biashara ya Madini, CPA Venance Kasiki, ameweka wazi kuwa wanasheria na kampuni za sheria za ndani ni wadau muhimu sana. Katika kikao kazi kilichowahusisha wawakilishi kutoka Wizara ya Katiba na Sheria, Ofisi ya Mwanasheria Mkuu wa Serikali, Chama cha Wanasheria Tanganyika (TLS), na kampuni ya Breakthrough Attorneys, ilibainika kuwa elimu kuhusu fursa za uwekezaji na sheria za madini Tanzania bado inahitajika kwa kiwango kikubwa miongoni mwa wataalamu wa sheria.

Soma zaidi : Tanzania kitovu kikuu cha uwekezaji wa madina

Kanuni ya 13A na Mapinduzi ya Huduma za Kisheria

CPA Kasiki amesema kuwa kikao hicho kimeandaliwa mahususi kujenga uelewa wa pamoja kuhusu utekelezaji wa Kanuni ya 13A ya Kanuni za Ushirikishwaji wa Watanzania (Local Content). Kanuni hii inawataka wamiliki wa leseni za madini kutumia huduma za kisheria kutoka kwa kampuni zinazomilikiwa na Watanzania.

“Ni muhimu kwa kampuni za sheria na wanasheria binafsi kuhakikisha wanatoa huduma zenye viwango vya juu vya taaluma. Hii itachochea uwekezaji na kulinda maslahi ya taifa letu,” amesema CPA Kasiki. Aliongeza kuwa uwepo wa ushauri bora wa kisheria unachangia kuongeza ufanisi wa shughuli za uchimbaji, hususan kwa wamiliki wa leseni na wakandarasi, jambo linalofanya sekta iwe na mvuto zaidi kwa wawekezaji wa ndani na nje.

Soma kwa undani zaidi : Fursa za madini zazidi kunadiwa

Changamoto na Mikakati ya Wanasheria wa Ndani

Licha ya kuwepo kwa mazingira mazuri ya kisheria, bado kuna changamoto ya kuoanisha mikataba ya kimataifa na sheria za ndani. CPA Kasiki amewataka wanasheria wa ndani kujenga uwezo wa kitaaluma ili waweze kushindana katika miradi mikubwa ya kimkakati. Maboresho ya Sheria ya Madini, Sura ya 123, yameendelea kuweka mkazo katika kuongeza ushiriki wa Watanzania kupitia utoaji wa kipaumbele kwa bidhaa na huduma za ndani.

Utekelezaji wa Kanuni za Ushirikishwaji wa Watanzania za mwaka 2018 umetafsiriwa kama mafanikio makubwa, kwani umeleta:

1. Ongezeko la ajira kwa wazawa.
2. Kukuza matumizi ya bidhaa zinazozalishwa nchini.
3. Uhamishaji wa teknolojia kutoka kwa makampuni makubwa ya kigeni kwenda kwa wazawa.
4. Kuongeza uelewa wa wananchi kuhusu nafasi yao katika mnyororo wa thamani wa madini.

Wanasheria wana jukumu la msingi katika kuhakikisha mafanikio haya yanadumishwa. Wanatakiwa kusimamia mikataba ya ubia (Joint Ventures) kwa umakini ili kuhakikisha kipaumbele kinatolewa kwa Watanzania katika kila hatua ya mradi wa madini.

Soma zaidi : Tanzania ni ya 4 kwa afrika uwekezaji wa Madini

Wajibu wa Baraza la Wafanyakazi Katika Mageuzi Haya

Baraza la wafanyakazi ndani ya Wizara ya Madini lina jukumu la kuhakikisha kuwa mageuzi haya ya kisheria yanawafikia watumishi wote. Kupitia mafunzo haya ya ulinzi wa taarifa na uwekezaji, watumishi wanakuwa walinzi wa kwanza wa rasilimali za nchi. Ikiwa mtumishi ana uelewa mdogo wa fursa za uwekezaji na sheria za madini Tanzania, ni rahisi kwa taarifa nyeti kuvuja au fursa kupotea kwa wageni wakati zingeweza kunufaisha wazawa.

Mafunzo haya ya Dodoma ni kielelezo cha namna Serikali inavyounganisha utawala bora (Governance) na ustawi wa kiuchumi (Economic Wellbeing). Kwa upande mmoja, mtumishi anajifunza kuweka akiba na kuwekeza kupitia UTT AMIS, na kwa upande mwingine, anajifunza umuhimu wa sheria katika kulinda keki ya taifa.

Je, Sheria Pekee Inatosha?

Ingawa tunazungumzia sana fursa za uwekezaji na sheria za madini Tanzania kwa mtazamo wa kisheria na kiofisi, ukweli ni kwamba mwekezaji mkubwa zaidi wa kesho si yule mwenye mtaji wa mabilioni kutoka nje, bali ni yule “Mwanasheria” au “Mtumishi wa Madini” wa leo anayetumia elimu ya UTT AMIS kuanza kununua hisa na vipande.

Wakati wanasheria wakipigania mikataba ya kisheria migodini, na watumishi wakijifunza ulinzi wa taarifa, wale watakaoshinda mchezo huu ni wale watakaoweza kugeuza “Sheria ya Ushirikishwaji wa Wazawa” kuwa “Umiliki wa Wazawa” kupitia uwekezaji wa pamoja.

Usisubiri kuajiriwa kama mwanasheria wa mgodi, kuwa mmoja wa wamiliki wa sekta hiyo kupitia fursa za soko la hisa na uwekezaji wa pamoja ambazo sheria hizi mpya zimefungua milango yake!