PROF. SHEMDOE AINGILIA KATI KERO ZA SOKO LA MABIBO

Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu – TAMISEMI, Prof. Riziki Shemdoe aingilia kati kero za soko la Mabibo. Katika kile kinachoonekana kama mwanga wa matumaini kwa mamia ya wajasiriamali jijini Dar es Salaam, Serikali imeingilia kati mgogoro wa muda mrefu uliokuwa ukitokota katika soko maarufu la Mabibo. Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu (TAMISEMI),Prof. Riziki Shemdoe, amepiga hatua muhimu kwa kukutana na kufanya mazungumzo ya ana kwa ana na wawakilishi wa wafanyabiashara hao ili kusikiliza kilio chao.

Tukio hili lililotokea Machi 04, 2026, katika ofisi ndogo za OWM-TAMISEMI zilizopo Magogoni, Dar es Salaam, ni mwendelezo wa jitihada za Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania za kuhakikisha kuwa mazingira ya biashara nchini yanakuwa rafiki na yenye usawa kwa kila mwananchi.

Soma zaidi : Mwarobaini soko la mabibo lapatikana

Kuelewa Kiini cha Changamoto za Wafanyabiashara Soko la Mabibo

Soko la Mabibo ni moja kati ya vituo vikuu vya biashara ya bidhaa za chakula na mahitaji mengine muhimu kwa wakazi wa Dar es Salaam na vitongoji vyake. Hata hivyo, kwa muda mrefu sasa, kumekuwa na malalamiko ya chini kwa chini na mengine ya wazi kuhusu namna soko hilo linavyoendeshwa.

Wakati wa mazungumzo hayo, changamoto za wafanyabiashara soko la Mabibo ziliwekwa wazi mbele ya Prof. Shemdoe. Hoja kuu zilizowasilishwa na wafanyabiashara hao ni pamoja na:

1. Kuzuiliwa Kuingia Sokoni: Baadhi ya wafanyabiashara walidai kuzuiliwa kufanya shughuli zao na uongozi wa soko bila sababu za msingi za kisheria.
2. Upotevu wa Vizimba: Malalamiko kuhusu wafanyabiashara kunyang’anywa vizimba vyao na kupewa watu wengine, jambo linaloathiri kipato chao cha kila siku.
3. Usimamizi wa Soko: Ombi la dhati la kutaka usimamizi wa soko hilo urejeshwe mikononi mwa wafanyabiashara wenyewe kupitia ushirika au mfumo unaoeleweka badala ya mfumo wa sasa unaolalamikiwa.

Prof. Shemdoe, akiwa amesikiliza kwa makini hoja hizo, ameonyesha kuguswa na hali hiyo na kuahidi kuwa Serikali haitafumbia macho uonevu wowote unaoweza kuwa unawazuia wananchi kujitafutia riziki kwa halali.

Soma zaidi : Ujenzi wa soko la mabibo waanza

Maelekezo ya Waziri Mkuu Dkt. Mwigulu Nchemba

Hatua hii ya Prof. Shemdoe haikuja hivi hivi. Ni matokeo ya maelekezo ya moja kwa moja yaliyotolewa na Waziri Mkuu, Dkt. Mwigulu Nchemba. Hii inaonyesha kuwa changamoto za wafanyabiashara soko la Mabibo zimefika katika ngazi za juu kabisa za maamuzi nchini.

Dkt. Mwigulu, baada ya kupokea kero hizo awali, ameagiza TAMISEMI kuchukua hatua za haraka ili kuhakikisha amani na utulivu vinarejea sokoni hapo, huku haki ikitendeka kwa kila upande. Hii ni ishara ya uongozi wa kusikiliza (servant leadership) ambapo viongozi wanashuka hadi ngazi ya chini kabisa kutatua kero za wananchi.

Kamati Maalum na Ahadi ya Wiki Mbili

Ili kuhakikisha kuwa changamoto za wafanyabiashara soko la Mabibo zinashughulikiwa kitaalamu na bila upendeleo, Prof. Shemdoe amechukua hatua ya kiutendaji kwa kuunda Kamati Maalum. Kamati hii inaongozwa na Mhandisi Rogatus Mativila, ambaye ni Naibu Katibu Mkuu anayeshughulikia Miundombinu.

Kazi ya kamati hii itakuwa ni:

• Kuchunguza ukweli wa madai ya kunyang’anywa vizimba.
• Kutathmini mfumo wa uongozi wa soko uliopo sasa.
• Kutoa mapendekezo ya namna ya kurejesha mahusiano mema kati ya uongozi na wafanyabiashara.

Prof. Shemdoe amewahakikishia wafanyabiashara hao kuwa ufumbuzi utapatikana ndani ya muda mfupi. “Nimesikia vilio vyenu, na nawaahidi kuwa ndani ya wiki mbili tutakuwa na majibu ya kudumu. Serikali ya Awamu ya Sita ipo kwa ajili ya wanyonge na wafanyabiashara wadogo,” amesema Prof. Shemdoe wakati wa mkutano huo.

Soma kwa undani zaidi : Kitendawili cha soko la mabibo chapatikana

Athari za Kiuchumi za Migogoro ya Masoko

Migogoro katika masoko makubwa kama Mabibo haina athari kwa wafanyabiashara pekee, bali kwa uchumi wa nchi kwa ujumla. Soko linapokumbwa na sintofahamu, mzunguko wa fedha hupungua, bei za bidhaa hupanda kutokana na uhaba wa usambazaji, na mapato ya halmashauri yanashuka.

Kwa kutatua changamoto za wafanyabiashara soko la Mabibo, TAMISEMI inasaidia kuimarisha usalama wa chakula jijini Dar es Salaam na kuhakikisha kuwa vijana na akina mama wanaotegemea soko hilo wanaendelea kusaidia familia zao.

Uwazi katika ugawaji wa vizimba ni jambo la msingi. Katika miji inayokua kwa kasi kama Dar es Salaam, nafasi za biashara zimekuwa bidhaa adimu, hivyo kusababisha vishoka na baadhi ya watumishi wasio waaminifu kutumia mwanya huo kujitajirisha. Hatua ya Prof. Shemdoe itakata mizizi ya rushwa na upendeleo katika maeneo ya umma.

Soma zaidi : Matope yawatesa watumiaji wa soko la Mabibo

Kuelekea Hatma ya Kudumu

Wafanyabiashara wa Mabibo wamepokea kauli ya Waziri kwa matumaini makubwa. Wengi wao wamekuwa wakitegemea meza moja au kizimba kimoja kusomesha watoto na kulipa kodi za nyumba. Kwao, soko si mahali pa biashara tu, bali ni kitovu cha maisha yao.

Ushiriki wa Mhandisi Mativila katika kamati hii unaleta picha ya kiufundi zaidi. Maendeleo ya miundombinu ya masoko lazima yaende sambamba na usimamizi bora. Soko la kisasa linahitaji mifumo ya kisasa ya malipo, usafi, na usalama ambayo inawashirikisha watumiaji wa soko hilo moja kwa moja.

Zaidi ya Vizimba na Kodi

Hata hivyo, kuna jambo moja ambalo limeanza kujitokeza chini kwa chini wakati wa uchunguzi wa awali wa changamoto za wafanyabiashara soko la Mabibo. Inasemekana kuwa mgogoro huu si wa vizimba pekee; kuna siri nzito ya “Soko la Kidijitali” inayokuja.

Inasemekana kuwa baadhi ya viongozi wa soko walikuwa wakijaribu kuzuia wafanyabiashara wa zamani ili kutoa nafasi kwa kampuni binafsi ya teknolojia iliyopanga kugeuza soko la Mabibo kuwa kituo kikuu cha usambazaji wa bidhaa kwa njia ya mtandao (E-commerce hub), jambo ambalo lingewaondoa kabisa wafanyabiashara wadogo wa “meza” na kuleta mfumo wa maghala (warehousing).

Hatua ya Prof. Shemdoe kuingilia kati inaweza kuwa imeokoa mamia ya ajira za wananchi wa kawaida ambao walikuwa hatarini kumezwa na “ubepari wa kidijitali” uliokuwa unapangwa gizani.

Ni wazi kuwa Serikali imedhamiria kumaliza kero za wananchi. Tunachosubiri sasa ni kuona ripoti ya kamati na utekelezaji wa maagizo ya Prof. Shemdoe. Wafanyabiashara wa Mabibo wanapaswa kuwa watulivu na kutoa ushirikiano kwa kamati ili haki iweze kutendeka.