MAPINDUZI MAPYA NA UWEKEZAJI SEKTA YA SUKARI

Mapinduzi mapya na uwekezaji sekta ya Sukari . Katika kile kinachoonekana kama hatua kubwa ya kuelekea kujitosheleza kwa bidhaa muhimu ya sukari nchini, Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan, amezidi kuimarisha mazingira ya biashara nchini. Jana, Machi 11, 2026, Ikulu ya Chamwino mkoani Dodoma ilikuwa mwenyeji wa mazungumzo muhimu yaliyolenga mustakabali wa uwekezaji sekta ya sukari Tanzania.

Rais Samia amemkaribisha Paul Kenward, Afisa Mtendaji Mkuu (CEO) wa kampuni ya kimataifa ya ABF Sugar, kwa ziara ya heshima iliyojaa matumaini ya kiuchumi. Ziara hii si tu ya kidiplomasia, bali ni ishara tosha kuwa Tanzania sasa ni kitovu cha uwekezaji barani Afrika, ikivutia mitaji mikubwa kutoka kampuni zilizoorodheshwa katika masoko makubwa ya hisa duniani kama Soko la Hisa la London (LSE).

Soma zaidi : Tambua viwanda vikubwa vya Sukari

Ushirikiano wa Kimkakati: Serikali na ABF Sugar

Kampuni ya ABF Sugar si jina geni katika ramani ya uchumi wa Tanzania. Kupitia ubia na Serikali ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, kampuni hii inamiliki asilimia 75 ya hisa za Kiwanda cha Sukari cha Kilombero (Kilombero Sugar Company Limited), huku serikali kupitia Ofisi ya Msajili wa Hazina (OMH) ikimiliki asilimia 25 zilizobaki.

Uhusiano huu wa sekta ya umma na binafsi (PPP) umekuwa kielelezo cha jinsi uwekezaji sekta ya sukari Tanzania unavyoweza kuleta tija kwa pande zote mbili. Katika msafara huo,Kenward aliambatana na vigogo wa sekta hiyo akiwemo Balozi Ami Mpungwe (Mwenyekiti wa Bodi ya Kilombero), Guy Williams (Mkurugenzi Mtendaji), na Derick Stanley (Mkurugenzi wa Mahusiano).

Soma zaidi : Uzalishaji wa Sukari nchini waongezeka

Bilioni 900 Kuchochea Uwekezaji Sekta ya Sukari Tanzania

Moja ya mambo makubwa yaliyoibuka katika mazungumzo hayo ni kiasi cha mtaji ambacho tayari kimeingizwa nchini.Kenward alimfahamisha Rais Samia kuwa ABF Sugar imeshawekeza zaidi ya shilingi bilioni 900 katika miradi mbalimbali. Hii ni fedha nyingi inayolenga kubadilisha uso wa kilimo na viwanda nchini.

Uwekezaji huu haujaishia kwenye uzalishaji wa sukari pekee. Unahusisha pia:

• Miundombinu ya Umwagiliaji: Kuhakikisha kilimo cha miwa hakitegemei mvua pekee.
• Zalishaji wa Nishati: Kutumia mabaki ya miwa kuzalisha umeme.
• Utengenezaji wa Ethanoli: Kuongeza thamani ya zao la miwa na kupunguza uagizaji wa kemikali kutoka nje.

Mradi Mpya wa Kilombero: Mapinduzi ya Uzalishaji

Habari njema kwa watumiaji wa sukari na wafanyabiashara ni kukamilika kwa kiwanda kipya cha sukari. Mradi huu mkubwa unatarajiwa kuanza uzalishaji wa kibiashara mwezi Juni mwaka huu. Hivi sasa, majaribio ya mwisho ya mitambo yanafanyika ili kuhakikisha kila kitu kinakwenda sawa.

Kiwanda hiki kipya ni “game changer” katika uwekezaji sekta ya sukari Tanzania. Uzalishaji unatarajiwa kupaa kutoka tani 126,000 za sasa hadi kufikia tani 271,000 kwa mwaka. Hili ni ongezeko la zaidi ya asilimia 100, hatua itakayoifanya Tanzania kuwa karibu zaidi na lengo lake la kutokuagiza sukari kutoka nje ya nchi (Sugar Self-sufficiency).

Soma kwa undani zaidi : Kipaumbele cha Sukari nchini muhimu

Faida kwa Mwananchi na Mkulima Mdogo

Uwekezaji huu haunufaishi kampuni kubwa pekee; unafika mpaka kwa mwananchi wa kawaida vijijini. Kupitia upanuzi huu, idadi ya wakulima wadogo (outgrowers) wanaoshirikiana na kiwanda cha Kilombero inatarajiwa kuongezeka maradufu.

1. Ongezeko la Wakulima: Kutoka wakulima 8,000 hadi 16,000.
2. Kipato cha Kaya: Maelfu ya familia mkoani Morogoro na maeneo jirani zitapata soko la uhakika la miwa yao.
3. Ajira: Kundi la ABF Sugar duniani kote linaajiri watu 35,000, na Tanzania ni sehemu muhimu ya mnyororo huu wa ajira.

Pia, mradi huu utachangia Megawati 10 za umeme kwenye gridi ya taifa. Hii ina maana kuwa uwekezaji huu unasaidia pia kutatua changamoto ya nishati, huku ethanoli itakayozalishwa ikisaidia viwanda vya ndani na kupunguza matumizi ya fedha za kigeni kuagiza bidhaa hiyo.

Kauli ya Rais Samia: Mazingira Rafiki ya Biashara

Rais Dk. Samia Suluhu Hassan amesisitiza mara kadhaa kuwa serikali yake ni rafiki kwa wawekezaji. Katika mkutano huo, alikaribisha hatua za ABF Sugar na kuwahakikishia ushirikiano wa kutosha.

“Ushirikiano kati ya Serikali na wawekezaji ni muhimu katika kufanikisha vipaumbele vya maendeleo ya taifa, ikiwemo kukuza viwanda, kuongeza ajira, kuongeza thamani ya rasilimali za ndani na kuboresha maisha ya wananchi,” amesema Rais Samia.

Rais amebainisha kuwa kuimarika kwa uwekezaji sekta ya sukari Tanzania ni sehemu ya mkakati mpana wa “Industrialization Drive” ambao unalenga kuifanya Tanzania kuwa nchi ya kipato cha kati inayotegemea viwanda.

Soma zaidi : Utoshelezi wa Sukari muhimu

Changamoto na Fursa za Baadaye

Licha ya mafanikio haya, sekta ya sukari nchini bado inakabiliwa na ushindani wa soko la kimataifa na mabadiliko ya tabianchi. Hata hivyo, kwa uwekezaji wa teknolojia ya kisasa kama ule wa ABF Sugar, Tanzania ina uwezo wa kuwa mzalishaji mkuu wa sukari kwa ajili ya soko la Jumuiya ya Afrika Mashariki (EAC) na SADC.

Uwekezaji huu pia unafungua milango kwa viwanda vingine vidogo vinavyotumia sukari kama malighafi, mfano viwanda vya vinywaji baridi, peremende, na dawa, kupata malighafi kwa bei nafuu na kwa uhakika zaidi.

Sukari Itageuka Kuwa “Dhahabu Nyeupe” ya Tanzania?

Wakati wengi wakifikiri kuwa sukari ni kwa ajili ya chai tu, uwekezaji sekta ya sukari Tanzania unaelekea kuifanya bidhaa hii kuwa “Dhahabu Nyeupe” (White Gold). Kwa nini? Kwa sababu ya Ethanoli na Umeme.

Fikiria hili: Katika miaka mitano ijayo, huenda gari lako likatumia nishati ya kijani (Ethanol) inayotokana na mabaki ya miwa kutoka Kilombero, na nyumba yako ikawaka taa kwa umeme uleule wa miwa. Huu siyo tu uwekezaji wa sukari; huu ni uwekezaji wa nishati mbadala na mazingira (Green Energy). Tanzania haitakuwa tu nchi inayolima chakula, bali nchi inayolima nishati.

Uwekezaji huu wa ABF Sugar ni uthibitisho kuwa sekta ya kilimo nchini Tanzania inabadilika kutoka kilimo cha kujikimu na kuwa biashara ya kimataifa yenye faida kubwa.